Một dáng mũi vững và hài hòa hơn với gương mặt bạn, dựng từ chính mô của cơ thể bạn — để khi soi gương, bạn vẫn thấy là mình, chỉ cân đối hơn một chút.
Nâng mũi bằng sụn sườn là phẫu thuật dựng lại dáng mũi bằng sụn lấy từ một xương sườn của chính bạn — y khoa gọi là sụn sườn tự thân. Sụn này được lấy qua một đường mổ nhỏ ở vùng ngực dưới, rồi được tạo hình thành các mảnh ghép để dựng sống mũi, đầu mũi và trụ mũi. Vì dùng nhiều mô và can thiệp lên khung nâng đỡ của mũi, kỹ thuật này thường dành cho những trường hợp cần nhiều vật liệu hoặc một khung chắc, hơn là một chỉnh sửa nhỏ. Buổi tư vấn giúp các bác sĩ cùng bạn xác định đây có phải lựa chọn đúng cho bạn hay không.
Mọi việc bắt đầu bằng một buổi khám và tư vấn. Bác sĩ chuyên khoa Phẫu thuật Tạo hình – Thẩm mỹ đánh giá dáng mũi, độ cao sống mũi, đầu mũi, da mũi dày hay mỏng, và tiền sử mổ mũi trước đó của bạn, đồng thời xem khung sụn còn lại có đủ hay không. Bác sĩ trao đổi vì sao trường hợp của bạn cần đến sụn sườn thay vì nguồn sụn khác, dự kiến cần lấy bao nhiêu sụn, và nói rõ những gì phẫu thuật làm được và không làm được cho bạn. Bạn cũng làm các xét nghiệm thường quy trước mổ và được bác sĩ gây mê thăm khám.
Có vài điều cần chuẩn bị trước ngày mổ. Bạn sẽ được hướng dẫn ngưng một số thuốc có thể gây chảy máu, chẳng hạn các thuốc chứa Aspirin, trong một khoảng thời gian trước phẫu thuật. Nếu bạn hút thuốc, bác sĩ sẽ yêu cầu ngưng trước và sau mổ vì khói thuốc làm chậm lành thương. Phẫu thuật nâng mũi bằng sụn sườn thường được thực hiện dưới gây mê toàn thân, vì có thêm thì lấy sụn ở ngực.
Trong cuộc mổ có hai vùng làm việc. Trước hết, bác sĩ lấy sụn qua một đường mổ nhỏ ở vùng ngực dưới, thường nằm dọc bờ sườn hoặc ẩn theo nếp dưới ngực để sẹo kín đáo, rồi lấy một đoạn sụn sườn vừa đủ cho kế hoạch. Sau đó bác sĩ tạo hình đoạn sụn này thành các mảnh ghép, và dựng lại dáng mũi — nâng sống mũi, định hình đầu mũi, dựng trụ mũi — qua đường mổ ở mũi. Đường mổ ở mũi có thể là kiểu kín (nằm hoàn toàn trong lỗ mũi) hoặc kiểu hở (thêm một đường nhỏ ngang trụ mũi giữa hai lỗ mũi), tùy mức độ can thiệp.
Trong suốt quá trình, bác sĩ làm việc thận trọng ở cả hai vùng — quanh màng phổi khi lấy sụn ở ngực, và quanh khung nâng đỡ của mũi. Sụn sườn có đặc tính dễ cong vênh sau khi tạo hình, nên bác sĩ xử lý sụn theo các cách giúp hạn chế cong và đặt mảnh ghép sao cho ổn định. Sau khi dựng dáng và kiểm tra cân đối, bác sĩ cầm máu, khâu đóng cả vết mổ ở mũi và ở ngực, thường đặt nẹp cố định ngoài mũi và có thể đặt vật liệu nâng đỡ trong lỗ mũi. Toàn bộ cuộc mổ thường kéo dài vài giờ, lâu hơn nâng mũi thông thường vì có thêm thì lấy và tạo hình sụn. Bạn thường được theo dõi và có thể lưu viện qua đêm tùy tình trạng.
Thủ thuật này nhằm dựng lại một dáng mũi vững và cân đối hơn cho gương mặt bạn, bằng khung nâng đỡ làm từ sụn của chính cơ thể bạn. Mục tiêu là một kết quả hài hòa và hợp với bạn, không phải một khuôn mẫu cố định. Để bạn có kỳ vọng đúng, đây là vài điều thủ thuật này không nhắm tới.
Hồi phục diễn ra theo từng giai đoạn, và mỗi người một khác. Vì có hai vùng phẫu thuật, bạn sẽ thấy sưng và bầm quanh mũi và vùng quanh mắt, đồng thời đau tức ở vùng ngực nơi lấy sụn — và đau ngực thường là điều khiến nhiều người bất ngờ vì nó rõ khi hít sâu, ho hay cử động thân mình trong những ngày đầu. Các mốc dưới đây là khoảng ước lượng để bạn hình dung, không phải con số chính xác cho riêng bạn.
Mọi phẫu thuật đều có rủi ro, và bạn xứng đáng được nghe thẳng thắn. Phần lớn các vấn đề không xảy ra với đa số người, nhưng vì đây là phẫu thuật trên hai vùng — mũi và khung sườn — bạn cần biết để cân nhắc và để nhận ra sớm nếu có. Bác sĩ của bạn sẽ trao đổi cụ thể theo tình trạng của bạn.
Nâng mũi bằng sụn sườn là phẫu thuật trên hai vùng cùng lúc: lấy sụn ở khung sườn, nơi gần màng phổi, và dựng lại khung nâng đỡ của mũi. Mấu chốt nằm ở lấy sụn an toàn, xử lý sụn để hạn chế cong vênh, và tạo hình mảnh ghép sao cho dáng mũi vừa cân đối vừa vững theo thời gian. Vì vậy, ca mổ cần được thực hiện bởi bác sĩ chuyên khoa Phẫu thuật Tạo hình – Thẩm mỹ đã được đào tạo về kỹ thuật này, tại bệnh viện được phép phẫu thuật thẩm mỹ và có điều kiện gây mê, theo dõi sau mổ. Đây là những điều kiện gắn liền với sự an toàn của bạn, không phải chi tiết phụ.
Tại Bệnh Viện Thẩm Mỹ Tạo Hình Thế Giới Đẹp, người khám và tư vấn cho bạn cũng tham gia trực tiếp vào ca mổ, nên những gì hai bên trao đổi về dáng mũi mong muốn và lý do cần đến sụn sườn đi thẳng vào kế hoạch. Bác sĩ sẽ thẳng thắn về việc sụn sườn có thật sự là lựa chọn phù hợp cho bạn hay không, kể cả khi câu trả lời là một nguồn sụn gần hơn, ít can thiệp hơn sẽ hợp lý. Trước mổ, bạn được khám tiền mê bởi bác sĩ gây mê hồi sức, và sau mổ bạn được hướng dẫn chăm sóc cả vết mổ ở mũi lẫn ở ngực, tái khám để tháo nẹp và cắt chỉ, cùng cách liên hệ khi cần.
Trong mổ bạn không đau nhờ gây mê. Sau mổ, vùng mũi thường căng tức và nghẹt hơn là đau dữ dội. Điều nhiều người bất ngờ là đau ở vùng ngực nơi lấy sụn, rõ khi hít sâu, ho hay trở mình trong những ngày đầu; thuốc giảm đau theo chỉ định giúp kiểm soát và cảm giác này dịu dần theo thời gian.
Sụn sườn thường được chọn khi cần nhiều mô hoặc một khung nâng đỡ vững — ví dụ mũi đã mổ nhiều lần, mũi biến dạng, hoặc khi sụn vách ngăn và sụn tai không còn đủ. Nếu trường hợp của bạn chỉ cần ít sụn, bác sĩ của bạn có thể đề nghị nguồn sụn gần hơn, ít can thiệp hơn. Đây là điều sẽ được bàn trong buổi tư vấn.
Đường mổ để lấy sụn thường nhỏ và được đặt ở vùng ngực dưới, dọc bờ sườn hoặc ẩn theo nếp dưới ngực để kín đáo. Sẹo thường hồng và rõ trong giai đoạn đầu rồi mờ dần theo nhiều tháng. Người có cơ địa dễ sẹo lồi nên báo bác sĩ ngay từ buổi tư vấn.
Nhiều người cân nhắc trở lại công việc văn phòng sau khoảng 1 đến 2 tuần, khi đã tháo nẹp mũi, bầm giảm và thấy thoải mái. Công việc nặng, mang vác hay vận động mạnh vùng thân mình cần lâu hơn vì có vết mổ ở ngực. Đây là khoảng ước lượng, không phải con số cố định.
Mục tiêu là dựng một dáng mũi hài hòa với gương mặt bạn, để mũi vững và cân đối hơn mà vẫn là bạn. Việc tạo hình mảnh ghép và đặt đúng vị trí chính là điều giúp kết quả trông tự nhiên. Không ai cam kết một kết quả cụ thể, và kết quả khác nhau ở mỗi người.
Sụn sườn có đặc tính dễ cong vênh sau khi tạo hình, nên bác sĩ xử lý sụn theo các cách giúp hạn chế điều này. Dù vậy, một số trường hợp sụn vẫn có thể cong nhẹ theo thời gian và làm dáng mũi lệch, đôi khi cần can thiệp chỉnh sửa. Bác sĩ của bạn sẽ trao đổi rõ về khả năng này.
Đó là tình trạng không khí lọt vào khoang quanh phổi do màng phổi bị tổn thương khi lấy sụn ở sườn. Đây là rủi ro ít gặp nhưng nghiêm trọng, và là lý do ca mổ cần thực hiện ở nơi có điều kiện theo dõi và xử trí. Bác sĩ làm việc thận trọng quanh màng phổi để hạn chế rủi ro này, và sẽ giải thích cụ thể với bạn.
Mỗi lựa chọn có ưu và nhược điểm riêng. Sụn tự thân là mô của chính bạn nên cơ thể dung nạp tốt và phù hợp khi cần nhiều mô hay một khung vững, nhưng đánh đổi là có thêm một vùng phẫu thuật ở ngực và sụn có thể cong vênh. Vật liệu độn không cần lấy mô nhưng có rủi ro riêng. Bác sĩ của bạn sẽ tư vấn hướng phù hợp với trường hợp của bạn.
Không có một giới hạn tuổi cứng nhắc. Yếu tố quan trọng hơn con số tuổi là sức khỏe toàn thân đủ để chịu một cuộc gây mê toàn thân và khả năng lành thương của bạn. Hãy chia sẻ đầy đủ bệnh sử trong buổi tư vấn để các bác sĩ cùng bạn xem có nên làm hay không.
Bầm và sưng vùng mặt giảm rõ trong vài tuần đầu, nhưng đầu mũi sưng lâu hơn và dáng mũi tiếp tục lắng xuống trong nhiều tháng khi phần sưng sâu tan hết và khung sụn ổn định. Với nâng mũi bằng sụn sườn, kết quả gần với hình ảnh sau cùng thường cần khoảng 6 đến 12 tháng. Đây là điều cần kiên nhẫn.
Bước tiếp theo nên là một cuộc trò chuyện — hãy đặt lịch tư vấn.
Nội dung trên trang chỉ mang tính tham khảo, không thay thế cho việc khám và tư vấn trực tiếp với bác sĩ chuyên khoa. Kết quả phẫu thuật khác nhau ở mỗi người.